Wszystkie dzieci świata w Galerii „Poddasze”
To już stało się tradycją, że w zakliczyńskiej Galerii ZCK „Poddasze” odbywa się wystawa pokonkursowa prestiżowego, międzynarodowego konkursu fotograficznego „Wszystkie dzieci świata”. Nie inaczej jest w tym roku. Dzięki staraniom kustosza naszej Galerii, Stanisława Kusiaka, od 8 stycznia do 1 lutego, miłośnicy fotografii na międzynarodowym poziomie, mogą podziwiać najlepsze prace 17. edycji Konkursu, którego organizatorem jest Europejskie Centrum Bajki w Pacanowie.
22 października 2023 roku podczas Gali Konkursu w Pacanowie jury konkursu w składzie; Tomasz Sobczak, Cezary Dubiel i Aleksandra Stachniak ogłosiło wyniki konkursu, a organizatorzy wręczyli laureatom złote, srebrne i brązowe medale FIAP, FRP i TTF, nagrody pieniężne oraz statuetki „Koziołka Matołka”.
Międzynarodowy Konkurs Fotograficzny „Wszystkie dzieci świata” wygrała fotografia „Bujając w obłokach” Małgorzaty Sikory (zdobi ona plakat promujący wystawę). Warto dodać, że jury oceniało 110 prac fotograficznych autorów z Polski, Chin, Ukrainy, Malty, Indii i Węgier.
Rzecz oczywista, wystawę pokonkursową najpierw mogli podziwiać miłośnicy fotografii w Europejskim Centrum Bajki Pacanowie, z którego prace przyjechały prosto do Zakliczyńskiego Centrum Kultury. W lutym wystawa trafi do Ciężkowic, a następnie do Jarosławia, Sandomierza, Rzeszowa, Kazimierza Dolnego, Janowa Lubelskiego, Zamościa, Ostrowa Świętokrzyskiego i na finał w październiku tego roku do Lublina.
Nie pozostaje mi więc nic innego, jak zaprosić do zwiedzania wystawy w Galerii ZCK „Poddasze”.
Tekst: Kazimierz Dudzik, grafika: Stanisław Kusiak
Intensywność zakliczyńskiego środowiska kultury
Bez cienia przesady można napisać, że nasze lokale środowisko kultury wkroczyło w 2024 rok z wielką aktywnością a nawet impetem. Koncerty Chóru ZCK „Cantando canzoni” w zakliczyńskich kościołach w okresie świąt Bożego Narodzenia przyniosły także efekt charytatywny, a 7 stycznia „Cantando canzoni” dało kolejny popis w kościele pw. Nawiedzenia NMP w Domosławicach podczas Mszy świętej o godz. 9:30. Najazd na Domosławice tego dnia zakończyła Kapela św. Idziego oraz Zakliczyńscy Heligoniści i Harmoniści, którzy uświetnili Sumę i dali koncert po nabożeństwie. W tym samym dniu Strażacka Orkiestra Dęta koncertowała w kościele pw. Matki Bożej Anielskiej u Franciszkanów o godzinie 17 – tej. Przy okazji należy przypomnieć, że Orkiestra koncertowała wcześniej w Filipowicach, a finał w postaci Koncertu świąteczno – noworocznego pod tytułem „It’s Christmas Time” nastąpi 14 stycznia w kościele pw. św. Idziego opata w Zakliczynie o godzinie 17 – tej.
Również 7 stycznia nasz „Teatr Nie Teraz” wystawił monodram „Intensywność szkła poza percepcją” w rzeszowskim studio koncertowym im. T. Nalepy – w roli głównej występuje Anna Warchał – wkrótce kierownik OPA w Rudzie Kameralnej.
Od 8 stycznia w Galerii ZCK „Poddasze” czynna jest nowa wystawa „Wszystkie dzieci świata” – jest to plon 17. Międzynarodowego Konkursu Fotograficznego – Pacanów 2023. Warto pofatygować się na poddasze ratusza, aby zobaczyć nagrodzone prace. To nie wszystko w tej materii, bowiem do Tarnowa powędrowała wystawa fotografii Stanisława Kusiaka „Zamki Małopolski”, której właścicielem jest Stowarzyszenie „Klucz”, a która prezentowana będzie w siedzibie Miejskiej Bibliotece Publicznej im. J. Słowackiego. Współpraca ZCK z Tarnowską Biblioteką jest obiecująca, bo od 29 grudnia ubiegłego roku czasopismo „Głosiciel” od pierwszego wydania, dostępne jest w Tarnowskiej Bibliotece Cyfrowej pod tym linkiem: http://dlibra.biblioteka.tarnow.pl/publication/1981?fbclid=IwAR19i69SItnxceOtxoK2W9XktUj5v3dtTHkano12fEyINCoB-iy4E4awfuc
W roku 2024 ukaże się 10 edycji czasopisma – pierwszy numer ujrzycie w lutym, następne w marcu, kwietniu, maju, czerwcu, numer wakacyjny lipiec – sierpień i następnie wrzesień, październik, listopad i grudzień. Oprócz wydań papierowych „Głosiciel” będzie dostępny na odświeżonym portalu Zakliczyninfo (trwają intensywne prace w tym aspekcie) oraz w Tarnowskiej Bibliotece Cyfrowej.


Bywalcy wydarzeń organizowanych w Sali im. S. Jordana zauważyli, że zostały wymalowane ściany oraz powiększona została scena, ale to jeszcze nie koniec, bo w najbliższym czasie zostanie także uzupełnione wyposażenie sceniczne o elementy oświetleniowe oraz audio.
Pracownicy Zakliczyńskiego Centrum Kultury przygotowali i złożyli do programów Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego 11 wniosków grantowych, a obecnie przygotowują kolejny wniosek w ramach programu „Mecenat Małopolski – edycja 2024.”
20 stycznia w Sali im. S. Jordana nastąpi podsumowanie programu „Mistrz i uczeń – heligonka” – był to wieloletni program edukacyjny w zakresie kultury ludowej prowadzony przez mistrza heligonki Tadeusza Malika. W 3 – letnim okresie funkcjonowania programu w każdym roku naukę u mistrza pobierało 10 uczniów. Do tego czasu z pewnością dotrą stroje ludowe, które mogliśmy zakupić dzięki realizacji właśnie programów grantowych. Warto w tym momencie dodać, że łączna wartość zrealizowanych w ubiegłym roku programów grantowych ZCK i Stowarzyszenia „Klucz” osiągnęła kwotę 841 639,00 zł.
Nasze „Kino za rogiem ZCK” zaprasza na seanse filmowe od 4 stycznia (szczegóły na grafice obok). W minionym 2023 roku kino zaoferowało 256 seansów filmowych, które łącznie obejrzało 2207 widzów. Od początku tego roku obok płatności gotówką, możecie zapłacić za bilet także w formie bezgotówkowej.
Kazimierz Dudzik, foto: arch. ZCK
Artystycznie oprawiony żywot Anieli Powrozikowej
Po raz pierwszy w historii Zakliczyńskiego Centrum Kultury został wystawiony musical ludowy. Opowieść o żywocie Anieli Powrozikowej od urodzenia po koniec żywota to pomysł i realizacja Haliny Machel – instruktor ds. kultury ludowej ZCK. Pani Halina najpierw wystarała się o środki na ten cel, składając wniosek do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, który udzielił wsparcia w wysokości 60 tysięcy złotych, a do tej kwoty 15 tysięcy dołożyliśmy z budżetu Zakliczyńskiego Centrum Kultury.
Gdy już wiadomo było że jest za co zrealizować ten niekonwencjonalny projekt, trzeba było pomyśleć o tym, z kim go stworzyć. Koordynatorka projektu „Posłuchojcie ludkowie” zaprosiła do współpracy takie znakomitości jak Justyna Chmielek – Korbut i Marcin Korbut oraz Aneta Krawczyk, Kinga Biel - Dubiel, Damian Kumięga ze Świerczkowiaków (Tarnów), Aneta Trojan ze Swojaków (Wierzchosławice), Anna Kowalska – Wicherek i Julia Czerwińska z Babiogórzan (Maków Podhalański) a także członków ZF Czerpok i Dziatki z Chatki oraz Kapelę Opatkowice. Po skompletowaniu obsady, rozpoczęły się próby, aż wreszcie nadszedł dzień premiery – 30 grudnia 2023 roku.
Sala im. S. Jordana w zakliczyńskim ratuszu wypełniła się widzami, a wśród gości m.in. burmistrz Dawid Chrobak, dyrektor Teatru Nie Teraz Tomasz A. Żak, instruktor ZPiT „Krakowiacy Ziemi Brzeskiej” Katarzyna Głuszak – Żurek oraz miłośnicy i znawcy kultury ludowej z Małopolski, a nawet dalszych stron.


Tymczasem za kulisami przedpremierowy stres, który mija zaraz po początkowej scence w której wnuczka Anieli Powrozikowej udziela wywiadu doktorantce etnografii o życiu Anieli Powrozikowej i wejściu na scenę pierwszych bohaterów musicalu. W tytułowa rolę Anieli wcielają się kolejno; Rita Korbut (noworodek), Kornelia Bosowska (dziecko), Anna Rodzik (podlotek), Aneta Trojan (panna i mężatka) i na finał Halina Machel.
Jak w kalejdoskopie widzowie są świadkami codziennego życia wiejskiej rodziny sprzed 100 lat; zabawy dziecięce, praca w gospodarstwie, wychowawcze opowiadania babci, tradycje obrzędowe, przyśpiewki i tance ludowe. Tutaj wyróżnia się nie tylko starannie dobrany repertuar przyśpiewek i oprawa muzyczna, ale świetne kreacje aktorskie. Jednym z tych elementów tej znakomitej gry aktorskiej jest baśniowa opowieść babci Anieli o „skrzynce” (rewelacyjna w roli babci Halina Machel). Za serce chwyta także obwieszczenie o poborze do wojska przyszłego męża Anieli (starannie przygotowany tekst poboru i przekaz sceniczny Marcina Korbuta). Pięknie odtworzone zostało wesele z wszystkimi „smaczkami” dawnych, tradycyjnych wesel wiejskich; oczepiny, tańce i przyśpiewki, biesiada i rzecz jasna nie mogło zabraknąć weselnej bójki.


Ani się obejrzeliśmy, a już dotarliśmy do końca spektaklu, który mimo, iż kończy się smutno, bo pogrzebem Anieli; to jednak jest w końcówce promyk nadziei w postaci zapowiedzi drugiej części musicalu; tym razem snujący opowieść o żywocie Jaśka Powrozika – męża Anieli.
Były gromkie brawa, podziękowania, a nawet u niektórych widzów pojawiła się łezka wzruszenia. Gratulacje dla twórców musicalu, a w szczególności w kierunku Haliny Machel – gwiazdy wieczoru, popłynęły od burmistrza Dawida Chrobaka i dyrektora Teatru Nie Teraz Tomasza A. Żaka.
- Ten spektakl to efekt wspaniałej współpracy całego zespołu i Haliny Machel, a mówimy o ponad 40 artystach zaangażowanych w realizację tego projektu – mówił po zakończeniu spektaklu burmistrz Dawid Chrobak – pokazał on, jak bardzo ważna w gminie Zakliczyn jest kultura ludowa.


Obok gratulacji i podziękowań, był też czas na wspólne fotografie i wywiady dla mediów informacyjnych.
To był bardzo udany finał działalności kulturalnej 2023 roku w Zakliczyńskim Centrum Kultury. Czy pierwszy w historii zakliczyńskiej kultury musical ludowy doczeka się wznowień u nas lub w innych miejscowościach Małopolski ? Czekamy na propozycje, a tymczasem zapraszam do obszernej fotorelacji w obiektywie Stanisława Kusiaka z premiery spektaklu „Posłuchojcie ludkowie”.
Tekst: Kazimierz Dudzik, foto: Stanisław Kusiak
Laureaci 11. Gali Jordanów
Podczas ostatniej, tegorocznej sesji Rady Miejskiej w Zakliczynie, która odbyła się 28 grudnia, radni przyjęli jednomyślnie budżet Gminy Zakliczyn na rok 2024. Zanim to jednak nastąpiło, odbyła się 11. Gala Nagrody Honorowej Stowarzyszenia „Klucz” – Jordan. Wcześniej, 11 grudnia 2023 roku, Kapituły Nagrody, obradująca w składzie: Kazimierz Dudzik – przewodniczący Kapituły oraz Janina Bolechała, Agata Nadolnik i Paulina Siemińska dokonała wyboru laureatów.
Tegoroczna edycja „Jordanów” wyróżnia się tym, że zdominowały ją kobiety, ale po kolei zaprezentuję – w formie laudacji jakie wygłosiłem podczas Gali - laureatki i laureata, zachowując kolejność w jakim odebrali te prestiżowe wyróżnienia:
Pani mgr Urszula Nowak - od niespełna 29 lat pełni funkcję Skarbnika Gminy Zakliczyn, powołana na to stanowisko 23 lutego 1995 roku na podstawie Uchwały Rady Gminy w Zakliczynie nr VI/45/95 z dnia 23 lutego 1995 roku, przygotowując się do tej funkcji od 11 lipca 1987 roku, kiedy to rozpoczęła pracę w Urzędzie Gminy, a dzisiaj jest filarem, bez żadnej przesady powiem; ikoną zakliczyńskiego magistratu. W każdym rządzie, nie wyłączając samorządowego – rządu, minister finansów jest arcyważną postacią – takim ministrem finansów Gminy Zakliczyn, która w trakcie swojej kariery liczyła i pozwalała wydawać pieniądze czterem włodarzom Gminy Zakliczyn; wójtowi Stanisławowi Chrobakowi, wójtowi i burmistrzowi Kazimierzowi Kormanowi, burmistrzom; Jerzemu Sosce i Dawidowi Chrobakowi. Taką ścieżką kariery nie może pochwalić się żaden minister finansów, a nasza dzisiejsza laureatka - owszem – tak.
Dobry skarbnik, to dla dobrego szefa skarb prawdziwy, bo jak mawiała żelazna premier Wielkiej Brytanii Margaret Thatcher: Nikt by nie pamiętał o dobrym Samarytaninie, gdyby miał tylko dobre intencje. By przejść do historii, musiał mieć też pieniądze.


Pani mgr Maria Chruściel - Zakliczynianka, przez wiele lat specjalistka ds. administracyjno – ekonomicznych Zakliczyńskiego Centrum Kultury, a od ponad roku nauczycielka matematyki i informatyki w Szkole Podstawowej im. Władysława Reymonta w Porąbce Uszewskiej. Od ponad dekady aktywnie działa w Stowarzyszeniu „Klucz”. Zarówno w Zakliczyńskim Centrum Kultury jak i w Stowarzyszeniu jako autorka i koordynatorka zrealizowała kilkadziesiąt projektów grantowych; ministerialnych, samorządowych; wojewódzkich, powiatowych i gminnych, a także we współpracy z organizacjami pozarządowymi. Wszystkie te projekty realizowane były na wysokim poziomie organizacyjnym i merytorycznym, o czym świadczy brak uwag do ich realizacji ze strony grantodawców, to świadczy też o jej odpowiedzialności i pracowitości. Zwieńczeniem tej pracy była koordynacja jednego z najważniejszych projektów realizowanych przez Zakliczyńskie Centrum Kultury w ramach programu konwersja cyfrowa domów kultury – projekt „Multimedialne ZCK”, dzięki któremu powstało nowoczesne, cyfrowe „Kino za rogiem ZCK” przyjęte do ogólnopolskiej sieci kin „Kino za rogiem.” Mam nadzieję, że choć ZCK straciło bardzo dobrego pracownika, to nie dotyczy to Stowarzyszenia „Klucz” , w którym nadal działa bardzo aktywnie. – „dziękuję Panu, że oddał mi Pan tak dobrą nauczycielkę" - to opinia dyrektora Szkoły w Porąbce Pawła Kmiecia, z którym rozmawiałem kilka miesięcy po tym, jak została nauczycielką w sąsiedniej gminie.
Wielkim kunsztem wykazuje się nauczyciel, który potrafi sprawić, że twórcze wyrażanie siebie i nabywanie wiedzy staje się źródłem radości – Albert Einstein


Pani mgr Edyta Ramian - po raz pierwszy w historii gali nagrody „Jordan” połowa laureatów to ekonomiści – czyżby znak czasów ? Z ogromną przyjemnością chciałbym teraz przedstawić postać, bez której trudno wyobrazić sobie finansową egzystencję Zakliczyńskiego Centrum Kultury i Stowarzyszenia „Klucz”. Jest to bardzo skromna, a przy tym bardzo pracowita i odpowiedzialna osoba. Dzięki jej pracy zawsze niedoszacowany budżet ZCK jakoś się ostatecznie spina, a gospodarka finansowa Stowarzyszenia „Klucz” od 2012 roku – czyli czasu od kiedy społecznie prowadzi kasę Stowarzyszenia – „Klucz” przeżywa najlepszy okres działalności. W 26 letniej historii Stowarzyszenia, to właśnie w ciągu ostatniej dekadzie Stowarzyszenie „Klucz” zrealizowało najwięcej projektów grantowych liczonych już nie w wartościach jednostkowych kilku czy kilkudziesięciu tysięcy – ale nawet kilkuset, że wymienię tu takie projekty jak; ZUL -aplikacja – 137 tys. zł, Multimedialne ZCK – 179 tys. zł, KADA – 215 tys. zł czy OPA Ruda Kameralna – 150 tys. zł. To właśnie dyscyplina budżetowa, terminowe i jakościowe rozliczenia projektów obok ich merytorycznej wartości, buduje naszą wiarygodność u grantodawców, a terminowość rozliczeń ZCK i Stowarzyszenia „Klucz” zbudowało naszą wiarygodność i markę solidności u partnerów gospodarczych i finansowych.
Pavel Ota (znany szerzej jako Otto Popper) w „Spotkaniu z rybami” pisał: Najwspanialsi ludzie zawsze są najskromniejsi. Jedynie głupcy i ubodzy duchem czują potrzebę mówienia o sobie, żeby urosnąć we własnych oczach.


Pan mgr Łukasz Łach - absolwent Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, strażak ochotnik z Zakliczyna, który w ostatnich latach święci sukcesy w karierze; jest Naczelnikiem Jednostki Operacyjno - Technicznej OSP Zakliczyn, Komendantem Gminnym Ochotniczej Straży Pożarnej Gminy Zakliczyn, prezesem Oddziału Powiatowego Zarządu Z OSP w Tarnowie, a także Dyrektorem zarządu wykonawczego zarządu oddziału wojewódzkiego ZOSP RP województwa małopolskiego. Pełniąc tak zaszczytne funkcje w dobrze rozumianej definicji, wykorzystuje je do promocji Ziemi Zakliczyńskiej. Tylko w minionym roku z jego inicjatywy w Zakliczynie odbyły się Powiatowe Zawody w Ratownictwie w ramach Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy, a potem niejako idąc za ciosem zorganizował w Zakliczynie I Wojewódzkie Zawody w Ratownictwie w Ramach Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy. Wraz ze swoją macierzystą jednostka OSP Zakliczyn, władzami Gminy Zakliczyn, a także organizacją Francuskich Strażaków Humanitarnych, był inicjatorem programu wsparcia ludności ukraińskiej i odbudowy ukraińskiego systemu opieki zdrowotnej i pomocy medycznej, a także pomocy sprzętowej dla Obertyna. To tylko wybrane elementy z aktywności druha Dyrektora, tylko w roku 2023, a przecież trzeba wspomnieć o tym, że przykłada on dużą wagę do stanu technicznego jednostek OSP oraz szkolenia dzieci i młodzieży, czego przykładem jest projekt „Jestem mały, wiem więcej”. Jest najlepszym przykładem tego, jak być znakomitym ambasadorem Ziemi Zakliczyńskiej.
„Rób to, co możesz, tym, co posiadasz, i tam, gdzie jesteś” – powiedział onegdaj Theodore Roosevelt.


Galę „Jordanów” poprowadził prezes Stowarzyszenia „Klucz” Kazimierz Dudzik, a nagrody „Jordan” wręczali dotychczasowi jej posiadacze; Anna Moj, Henryk Lasota, Dawid Chrobak, Kazimierz Korman, Tomasz Damian, Janusz Flakowicz i Marek Soból.
Tekst: Kazimierz Dudzik Foto: Stanisław Kusiak
Premiera musicalu ludowego na finał roku 2023
Po raz pierwszy Zakliczyńskie Centrum Kultury wystawia musical ludowy. Premiera spektaklu odbędzie się 30 grudnia 2023 roku na scenie Sali im. S. Jordana w zakliczyńskim ratuszu. Wstęp wolny – zapraszamy na godzinę 17 – tą.
O projekcie mówi Halina Machel – instruktor ds. kultury ludowej ZCK, autorka wniosku grantowego oraz koordynatorka projektu:
„Posłuchojcie Ludkowie” to spektakl opowiadający śpiewem historię życia od poczęcia do śmierci Janieli Powrozikowej. Uczestnikami warsztatów są członkowie Kapeli ludowej Opatkowice, ZF Czerpok, reprezentanci ZPIT Świerczkowiacy oraz ZPiT Lachy. Warsztaty białego śpiewu przeprowadziła Katarzyna Chodoń folklorystka, śpiewaczka, edukatorka polskich tańców i pieśni tradycyjnych. Tradycyjny śpiew i naukę gry na heligonce oraz klarnecie prowadzi Marcin Korbut wokalista, aranżer, kompozytor, multiinstrumentalista. Sekcja smyczkowa prowadzona jest przez Justynę Chmielek – Korbut; dyrygent orkiestry dętej, skrzypaczkę, puzonistkę.
„Posłuchojcie ludkowie” to projekt Zakliczyńskiego Centrum Kultury, który uzyskał dofinansowanie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury z programu „kultura ludowa i tradycja” w wysokości 60 000 zł. Wkład własny do projektu Zakliczyńskiego Centrum Kultury wynosi 15 000 zł.
Tekst: Kazimierz Dudzik, grafika: Stanisław Kusiak


























