Wystarczy usłyszeć: „A kiedy następna potańcówka?”. Tak właśnie było 14 listopada w remizie Ochotniczej Straży Pożarnej w Filipowicach, gdzie muzyka grana na żywo, tradycyjne przyśpiewki, taniec i wspólne biesiadowanie przypomniały, jak ważną rolę w życiu lokalnej społeczności odgrywają spotkania przy muzyce ludowej. Gospodarzem muzycznym wydarzenia była Kapela Ludowa „Dunajecki Wir”, dla której w ramach realizowanego projektu zakupiono stroje Krakowiaków Wschodnich.

Dunajecki Wir – inwestycja w żywą tradycję

Ludowa potańcówka została zorganizowana przez Stowarzyszenie Promocji i Rozwoju Gminy Zakliczyn „Klucz” w ramach projektu „Zakup strojów Krakowiaków Wschodnich dla Kapeli Dunajecki Wir”, realizowanego przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego. Głównym założeniem przedsięwzięcia był zakup sześciu kompletnych strojów regionalnych – trzech damskich i trzech męskich – przeznaczonych dla członków Kapeli Ludowej „Dunajecki Wir”. Zakup strojów to coś więcej niż uzupełnienie scenicznej garderoby. Tradycyjny ubiór, jego krój, kolorystyka i zdobienia są częścią dziedzictwa kulturowego, podobnie jak muzyka, taniec czy śpiew. Odpowiednio dobrany strój pozwala prezentować folklor z poszanowaniem jego regionalnej specyfiki. Nowe stroje będą służyć kapeli podczas koncertów, przeglądów folklorystycznych, festiwali, potańcówek oraz wydarzeń edukacyjnych. To inwestycja, której efekty pozostaną widoczne również po zakończeniu projektu. Drugim ważnym elementem przedsięwzięcia była organizacja ludowej potańcówki, otwartej dla mieszkańców i wszystkich miłośników tradycyjnej kultury. Wydarzenie miało pokazać, że folklor nie jest wyłącznie sceniczną prezentacją dawnych zwyczajów, lecz wciąż może być naturalną formą wspólnego spędzania czasu.

Kapele zagrały, a uczestnicy odpowiedzieli tańcem i śpiewem

W Filipowicach muzyka nie była jedynie tłem wydarzenia. To ona nadawała rytm całemu spotkaniu. Obok Kapeli Ludowej „Dunajecki Wir” wystąpili zaproszeni artyści reprezentujący różne tradycje regionalne:

Kapela Lachowska z Agnieszką Nowak-Bodziony,

Kapela Pogórzańska z Agnieszką Mosoń-Malisz 

Grupa Śpiewacza „Babiogórzanie” z Makowa Podhalańskiego, z Anną Kowalską-Wicherek.

Każda z formacji wniosła do wydarzenia własny charakter muzyczny, a różnorodność melodii i sposobów śpiewania pozwoliła uczestnikom zetknąć się z bogactwem tradycji ludowych Małopolski. Szczególną atmosferę stworzyły tradycyjne przyśpiewki wykonywane przez uczestników stojących naprzeciw siebie. Jedni zaczynali, drudzy odpowiadali. Nie brakowało humoru, spontaniczności i muzycznych przekomarzań, które od pokoleń towarzyszyły wiejskim zabawom. W takich chwilach zacierała się granica między występującymi a publicznością. Muzyka stawała się wspólnym doświadczeniem, a nie tylko występem przeznaczonym do słuchania.

„Kiedy następna?” – pytanie, które mówi więcej niż statystyki

Jednym z najbardziej wymownych rezultatów listopadowego spotkania były reakcje uczestników. Goście nie kryli zachwytu atmosferą potańcówki i wielokrotnie pytali organizatorów, czy podobne wydarzenie zostanie jeszcze zorganizowane. To ważny sygnał, że tradycyjne formy wspólnego spędzania czasu nie straciły na atrakcyjności. W świecie, w którym coraz więcej codziennych kontaktów odbywa się za pośrednictwem ekranów, ludowa potańcówka daje możliwość bezpośredniego spotkania, rozmowy, wspólnego śpiewania i tańca. Nie wymaga specjalnych umiejętności ani przygotowania. Wystarczy otwartość na muzykę i drugiego człowieka. Filipowickie wydarzenie pokazało również, że zainteresowanie folklorem nie ogranicza się do konkursów i festiwalowych scen. Tradycyjna muzyka może nadal pełnić swoją pierwotną funkcję – łączyć ludzi podczas wspólnej zabawy.

Pytania o kolejną potańcówkę są najlepszym dowodem na to, że taka forma spotkań jest mieszkańcom potrzebna.

Swojskie jedzenie i gościnność Filipowic

Trudno wyobrazić sobie tradycyjną wiejską zabawę bez wspólnego stołu. O kulinarną stronę wydarzenia zadbało Koło Gospodyń Wiejskich w Filipowicach, przygotowując bogaty poczęstunek. Na stołach znalazły się zapiekana karkówka, smalec, ogórki, kiełbasa, boczek oraz żur. Swojskie potrawy doskonale wpisały się w charakter wydarzenia, a wspólne biesiadowanie stało się okazją do rozmów i odpoczynku między kolejnymi tańcami. Za przygotowanie poczęstunku, poświęcony czas i zaangażowanie należą się członkiniom Koła Gospodyń Wiejskich szczególne podziękowania.

Potańcówka z sercem dla Wojtka

Wśród muzyki, śpiewu i radosnej zabawy znalazło się również miejsce na pomoc drugiemu człowiekowi. Podczas wydarzenia uczestnicy mieli możliwość wsparcia Wojciecha, zmagającego się z pląsawicą Huntingtona – ciężką, postępującą chorobą neurologiczną, wymagającą stałej opieki, rehabilitacji oraz specjalistycznego sprzętu. Na sali udostępniono puszkę, do której można było wrzucić dobrowolny datek. Łącznie zebrano 270 zł. Pieniądze zostały przekazane 17 listopada na pomoc Wojciechowi. Choć zbiórka nie była głównym celem potańcówki, stała się ważnym elementem wydarzenia. Pokazała, że wspólne spotkania mogą być nie tylko okazją do zabawy, lecz także przestrzenią do okazania solidarności z osobami potrzebującymi wsparcia.

Za udanym wydarzeniem stoją konkretni ludzie.

Organizacja potańcówki z udziałem kilku formacji muzycznych, tradycyjnym śpiewem i bogatym poczęstunkiem wymagała zaangażowania wielu osób oraz wsparcia finansowego i rzeczowego. Dzięki pomocy sponsorów możliwe było przygotowanie wydarzenia w formule, która pozwoliła uczestnikom w pełni doświadczyć atmosfery ludowej zabawy.

Szczególne podziękowania organizatorzy kierują do:

  • Józefa Wojtasa,
  • Wojciecha Łazarskiego,
  • Jana Biernackiego – TRANSKOP Roboty Ziemne,
  • Ubojni Zakliczyn,
  • Rozlewni Wód w Słonej,
  • Piekarni „Lucynka” w Filipowicach,
  • anonimowego sponsora, którego wsparcie w znacznym stopniu przyczyniło się do przygotowania bogatego poczęstunku.

Wyrazy wdzięczności należą się również Annie Kopeć-Bieniek oraz Małgorzacie Sosce za pomoc i zaangażowanie w przygotowanie wydarzenia. Osobne podziękowania kierowane są do Nikodema Nowaka, prezesa Zakliczyńskiego Stowarzyszenia Turystyczno-Historycznego „Azymut”, który swoim aparatem uchwycił najpiękniejsze chwile listopadowej potańcówki. Dzięki jego fotografiom pozostaną nie tylko obrazy roztańczonej sali, muzyków i wspólnego śpiewania, ale także zapis atmosfery tego spotkania. Zdjęcia stanowią cenną dokumentację wydarzenia poświęconego pielęgnowaniu żywej tradycji ludowej. Podziękowania należą się także wszystkim występującym muzykom i śpiewakom: Kapeli Ludowej „Dunajecki Wir”, Kapeli Lachowskiej, Kapeli Pogórzańskiej oraz Grupie Śpiewaczej „Babiogórzanie”. Nie sposób pominąć Koła Gospodyń Wiejskich w Filipowicach oraz samych uczestników, których obecność, śpiew, taniec i otwartość stworzyły atmosferę tego wieczoru.

Tradycja potrzebuje nie tylko strojów, ale przede wszystkim ludzi

Projekt „Zakup strojów Krakowiaków Wschodnich dla Kapeli Dunajecki Wir” przyniósł dwa istotne rezultaty. Pierwszym jest zakup sześciu kompletnych strojów regionalnych, które będą służyć kapeli w jej dalszej działalności artystycznej i pozwolą prezentować muzykę ludową w odpowiedniej oprawie. Drugim jest doświadczenie wspólnego spotkania przy tradycyjnej muzyce, które pokazało, że kultura ludowa wciąż ma swoich odbiorców i aktywnych uczestników. Zachowanie dziedzictwa kulturowego wymaga zarówno troski o jego materialne elementy, takie jak stroje czy instrumenty, jak i tworzenia przestrzeni do przekazywania tradycji w praktyce. Filipowicka potańcówka była właśnie taką przestrzenią. Czy podobne wydarzenia będą organizowane ponownie? Zainteresowanie uczestników wskazuje, że warto rozważyć ich kontynuację.

Zakup sześciu kompletów strojów Krakowiaków Wschodnich to inwestycja w przyszłość Kapeli Ludowej „Dunajecki Wir” i zachowanie dziedzictwa kulturowego regionu. Potańcówka w Filipowicach pokazała natomiast, dla kogo i po co warto to dziedzictwo pielęgnować. Bo tradycja potrzebuje nie tylko muzyków i regionalnych strojów, ale przede wszystkim ludzi, którzy chcą ją wspólnie przeżywać.

Organizator: Stowarzyszenie Promocji i Rozwoju Gminy Zakliczyn „Klucz”. Projekt: „Zakup strojów Krakowiaków Wschodnich dla Kapeli Dunajecki Wir”. Projekt zrealizowano przy wsparciu finansowym Województwa Małopolskiego.

 

Tekst: Halina Machel, foto. Nikodem Nowak – Zakliczyńskie Stowarzyszenie Turystyczno-Historyczne „Azymut”.

Kalendarz wydarzeń

Najbliższe wydarzenia